ZWIJNDRECHT - De discussie over de huisvesting van statushouders blijft de Zwijndrechtse politiek bezighouden. Terwijl de provincie Zuid-Holland eerder dit jaar besloot de gemeente onder verscherpt toezicht te plaatsen vanwege een aanzienlijke achterstand bij de huisvesting van vergunninghouders, blijkt uit recente cijfers dat Zwijndrecht die achterstand inmiddels grotendeels heeft weggewerkt. Op 22 september 2026 bespreekt de gemeenteraad de kwestie bij de ingekomen stukken.

De provincie stelde in maart vast dat Zwijndrecht op 1 januari 2026 een achterstand van 41 vergunninghouders had. Omdat de gemeente al sinds 2023 niet volledig aan haar wettelijke taakstelling voldeed, plaatste de provincie Zwijndrecht op trede 5 van de interventieladder. Daarbij kreeg de gemeente tot 1 april 2027 de tijd om de achterstand volledig weg te werken. Als dat niet lukt, kan de provincie zelf maatregelen nemen en de kosten daarvan verhalen op de gemeente.

Achterstand vrijwel verdwenen
Volgens recent door de gemeente gepubliceerde cijfers is de situatie inmiddels sterk veranderd. Waar eerder nog sprake was van een tekort van bijna veertig plaatsen, was dat tekort begin september teruggelopen tot slechts vier. Daarnaast waren al woningen aangeboden aan negen vergunninghouders. Als deze plaatsingen doorgaan, ontstaat zelfs een lichte voorsprong op de wettelijke taakstelling.

De nieuwe stand van zaken wijkt daarmee aanzienlijk af van de cijfers waarop de provincie haar besluit baseerde. Die waren namelijk afkomstig van vóór de zomerperiode. Hierdoor lijkt de kans reëel dat Zwijndrecht ruim voor de provinciale deadline aan de opgelegde verplichtingen voldoet.

Beroep tegen provinciaal besluit
Het college heeft inmiddels beroep ingesteld tegen het besluit van de provincie om tot indeplaatsstelling over te gaan. De behandeling daarvan staat gepland voor november 2026. Tegelijkertijd blijft het college samenwerken met woningcorporaties om voldoende huisvesting voor vergunninghouders te realiseren binnen de bestaande wet- en regelgeving. Volgens de provincie blijft het uiteindelijke doel ongewijzigd: zorgen dat vergunninghouders tijdig woonruimte krijgen, zodat zij niet langer plaatsen bezet houden in asielzoekerscentra die nodig zijn voor de opvang van nieuwe asielzoekers.

Vervolg begin 2027
Het college verwacht in het eerste kwartaal van 2027 met de gemeenteraad een kaderstellende discussie te voeren over de verdere aanpak. Daarbij moeten de wettelijke verplichtingen, de regionale afspraken en de politieke wens om de voorrang voor statushouders te beëindigen met elkaar in balans worden gebracht.

Achterstand weggewerkt, nieuwe vragen dienen zich aan
Voorlopig lijkt Zwijndrecht echter vooral op weg naar het wegwerken van een dossier dat de afgelopen jaren regelmatig tot spanningen leidde tussen gemeente en provincie. De vraag die nu resteert is hoe de gemeente in de toekomst aan haar wettelijke verplichtingen blijft voldoen.