Zwijndrecht kent veel ambassadeurs, de geschiedenis leeft.
Afgelopen zaterdag was het open monumentendag en in Zwijndrecht wordt daar steeds meer aandacht aan besteed. Ik doe altijd mee als vrijwilliger om met veel plezier vorm aan te geven. Dit keer was er weer meer te doen en ontmoette ik veel nieuwe inwoners, maar ook inwoners die al lang hier wonen. Tal van mooie verhalen wisselen dan tijdens de gesprekken. Mooi was het ook dat de fontein van Pieter dḦont heropend werd na restauratie. Daar ontmoette ik generaties van de familie en kwamen er ook weer prachtige verhalen naar boven. Voorafgaand aan de opening liep ik met een aantal inwoners vanaf het Raadhuisplein naar de fontein. Een route door een stukje oud Zwijndrecht waar vernieuwd gaat worden als ik het bord op de zijkant van de flat aan de afslag aan de kant van de Koninginneweg zie.
In gesprek hadden we het over de verandering die eerder had plaatsgevonden na de sloop van de veiling. Nieuwe straatnamen kwamen er bij en oude zoals de Linnaeusstraat verdwenen. Bij de opening van de rotonde werd ook een nieuwe straatnaam onthuld; het Pieter d'Hont plein. Een prachtige toevoeging aan de straatnamen van Zwijndrecht net als het Jeanne Berkelaar Park aan de Willem van Oranjelaan. De geschiedenis van Zwijndrecht schrijft zich daar steeds meer in de openbare ruimte. Straatnamen en hun verklaring hebben wel eens eerder voor opspraak gezorgd. Een misverstand rondom de straatnaam Turk bijvoorbeeld, waarbij het de vraag was waar het vandaan kwam.
Recent ben ik verhuisd omdat de stadsvernieuwing aan de Koninginneweg verder vorm gaat krijgen. Op de hoek van de Jan Steenstraat verrijst langzaam maar zeker de nieuwbouw op het voormalig van Yperen Terrein en zo gaat nu ook de nieuwbouw van huur- en koopwoningen aan de Koninginneweg vorm krijgen. Terwijl verhuizen niet mijn hobby was, was het voor mij een strak georganiseerde logistieke opgave. Het uitpakken is nu nog steeds gaande en dan kom je weer tal van zaken tegen . Foto's en vooral heel veel boeken die meteen weer een verhaal vertellen.
Een mooie foto die ik ook in mijn digitale archief heb kwam voorbij, de rivier met scheepvaart, de stoomveerpont, een zeilschip, wagons op het Maasplein uit een compleet andere tijd. Hoe verliep de scheepvaart in die periode en hoe kwam de rijst naar de rijstpellerij j? Natuurlijk via de vrachtvaart, dat is evident maar ook al herinner ik mij goed hoe er geladen en gelost werd in het verleden. Ik besefte mij heel goed hoe er eigenlijk internationaal zoveel op de oevers gelost en geladen werd . De rijst uit de oost, hout van over de hele wereld, oliën en vetten. Ik kwam als jong mens ook wel eens in de Rotterdamse haven waar toch wel schepen lagen die een maatje groter waren dan die ik in Zwijndrecht en Dordrecht zag.
Het toeval wilde dan ook dat ik door de straatnamen terechtkwam bij de Kapitein Rietbergenflat, genoemd naar een vrachtvaarder. Ik was het verhaal eerder tegengekomen maar nu dook deze op vanwege de aandacht voor de vrachtvaart die een belangrijke rol had gespeeld in de Tweede Wereldoorlog. In het Katwijks museum was er aandacht voor de vrachtvaart waar Kapitein Rietberger en net als de aandacht voor het einde van de oorlog in de oost werd er een monument onthuld in Rotterdam.
Door mijn contacten kwam ik in contact met de kleinzoon van Kapitein Rietberger die zijn hele verhaal op papier zette en publiceerde in een boek. In ons contact vertelde hij het verhaal in een notendop waarbij één ding duidelijk was; Zwijndrecht is de enige gemeente in Nederland waar kapitein Rietberger een eigen straatnaam heeft. Het hele verhaal komt wel op een ander moment maar voor mij was het heerlijk om te horen hoe Zwijndrecht er een ambassadeur bij heeft in de vorm van de kleinzoon van deze kapitein van de grote vaart.
Het Pieter d'Hont plein naambordje werd onthuld door de kleinzoon van Pieter, ook Pieter genaamd, en deze generaties overstijgende dragers van het verhaal van hun opa maakt de geschiedenis weer levend. Zelf woon ik nu op het Burgemeester Doornplein, een burgemeester waar voldoende over valt te schrijven, maar wat ik bijzonder vind is dat hij een straat, een laan en een plein naar hem genoemd heeft gekregen.
Het Veerplein, het Maasplein en het Noordpark hebben allemaal logische namen gezien hun ligging. De nieuwe namen aan de oever zoals het balkengat vertellen de geschiedenis van Zwijndrecht en haar ligging. Een nieuwlichters plein in de nieuwbouw zou ook niet gek zijn.
Misschien hebben jullie ook nog wel meer suggesties. Het Thor Hoofd is een begrip maar misschien is het ook wel leuk om de tram een ode te brengen, een RTM hub bijvoorbeeld, of bij de watertoren het watertorenplein. Laat het mij gerust weten.
Ik zie tegenwoordig de zeilboten zoals op de foto ook weer passeren. De geschiedenis krijgt een nieuw jasje, een eigen verhaal zoals dat van Kapitein Rietberger, Pieter d’Hont, of de Zwijndrechtse nieuwlichters. Zwijndrecht verhaalt zich al duizend jaar in documenten. Met open monumentendag werd ook het kasteel Develstein weer levend gemaakt. Prachtig toch. De verhalen zijn legio, zoals Sebastiaan d’Hont vertelde over het ontstaan van de fontein en hoe een ieder geposeerd had . Zijn moeder Sylvia, die jarenlang een liefdevolle relatie had met Dr van Veen, en hoe hij in haar armen zweeft boven de fontein.
Het verhaal van het leven zoals dat in de fontein is uitgebeeld, het levenswerk van Pieter. Dat gekomen is op een plek waar burgemeester Slobbe toch wel oog had om er een icoon te verwerkelijken waar Zwijndrecht niet om heen kon maar wil kan passeren. Ook bij de opening was er van zijn familie een trotse kleinzoon die kwam kijken.
Als we zoveel trotse mensen hebben dan weten we dat Zwijndrecht bij velen in het hart wordt meegedragen waar ik internationaal zelfs reacties over krijg.. Ik ga maar verder met uitpakken op de nieuwe historische plek waar ik neergestreken ben. Zwaai gerust als je door de Doornlaan naar de Doornstraat gaat via het Doornplein, ik woon op de splitsing van al deze straten en dat voelt goed.
