dinsdag 27 oktober 2020

Alles over Zwijndrecht

15
okt

Koningin Beatrix beschermvrouwe van de kunst

ik was deze week in huis verder aan het opruimen, eigenlijk doe ik dat altijd want ik heb nogal wat op te ruimen en uit te zoeken. Ik heb nogal wat archief maar ook veel CD' svanwege mijn bedrijf en daar vond ik gebrande CD's met gemeentelijkje kunst.
Die zijn in mijn bezit gekomen omdat ik mij op een bepaald moment bezig gehouden heb met de kunstcollectie.

Ik zag aan de buitenkant direct waar het om ging en heb ze meteen op mijn oude lap top geladen, ik gebruik deze lap top ook voor het afspelen van muziek en wat andere zaken want updaten gaat al lang niet meer.
gelukkig ben ik zuinig op mijn spullen en dat liep meteen geweldig. Het was mooi om te zien wat er allemaal opstond. Best uitgebreid maar naast wat hier op stond hebben we nog veel meer viel mij op dat de buitenkunst  er niet op stond.

Daar bedoel ik dan de beelden en kunstwerken die we in de buiutenruimte hebben staan. Die beelden zijn door Jan van de Molen ( oud leraar van de basisschool) mooi beschreven in een kunstroute voor basisschoolleerlingen die uiteraard ook voor volwassenen dik de moeite waard is. 'Een van de beelden die ik persoonlijk mooi vond stond aan het Maaspad vlakbij de gesloopte woning aan het marsdiep.

Het bronzen beeld werd meegegnomen door de beeldenstormers op jacht naar brons.
Over het beeld heb ik het nu even niet meer maar over de inspanning van Jan en tal van anderen om de kunst onder ogen te krijgen wil ik het wel hebben. Er is ook nog Jan van Gortel die in het beeldenpark zijn uiterste best doet om het onkruid rond de beelden te verwijderen. 

Zwijndrecht heeft best wel mooie kunst en zo lees ik op google, bij het intypen van beelden in zwijndrecht, Zwijndrecht het symbool der beschaving. Nu vond ik dat nogal wat boud eerlijk gezegd (maar wel mooi klinken).  Het ging na de aanhef over de beelden van Pieter d'Hond, de fontein op de rotonde Koninginneweg/burgemeester Doumaweg. Het zijn thematische beelden op de fontein, arbeid/geloof/kunst/wetenschap wat er uitgebeeld wordt. Pieter d'Hond heeft meer beelden in Zwijndrecht die nu op de andere rotonde staan op de Koninginneweg/jansenlaan/willem van oranjelaan met als thema zaaien/oogsten/wieden.

Als kind heb ik er altijd al van genoten en in mijn archief zitten dan ook nogal wat folders, afbeeldingen, van beelden in Zwijndrecht.
Zwijndrecht heeft een flinke kunstcollectie die in de loop van de jaren zestig flink is uitgegroeid. Mevrouw Slobbe-Vogel heeft daarin flink haar best gedaan in de kunstcommissie die aankopen deed voor de gemeente.

Het was in die periode ook normaal dat je beeldende kunstenaars had die in de beeldende kunst regeling kunst voor de gemeente maakte. Het meest opvallende en besproken kunstwerk was wel het werk van Lucïen den Arend dat bij de nieuwbouw in de jaren tachtig verrees.
Lucien was ook de initiatiefnemer van het beeldenpark dat door Koningin Beatrix als beschermvrouwe is geopend. Het besproken kunstwerk van Lucien staat tegenwoordig op de andere oever van het internationale Drechtsteden beeldenpark de oever van Papendrecht.


Nu zijn de meningen over de kunst van het beeldenpark nogal uiteenlopend. Ik was op bezoek bij Jan van Gortel (toevallig op mijn verjaardag anders had ik hem geholpen) in het beeldenpark toen een voorbijganger het had over de hopen roest. Toegegeven dat het materiaal wat gebruikt wordt wel discussie kan oproepen maar dan is het ondanks dat kunst. Gemaakt van natuursteen, ijzer, roestvrijstaal, brons of wat voor materiaal dan ook het roept het altijd iets op.  Soms moet ik het er bij vertellen dat een object kunst is omdat het niet altijd als zodanig herkend wordt. Een brug of een tunnel wordt ook een kunstwerk genoemd.

De tunnel van de A 16 staat voor sommige mensen symbool als sloopkunst omdat er zoveel woningen voor moesten verdwijen. De zinneprikkeling is dus nogal divers te noemen.
Nu vond ik de kunst die op de CD's stond van een ander kaliber en de veelal herkenbare schilderijen waren dan ook voor mij bekend. vanuit de kunstcommissie hadden we aanbevelingen gedaan om de kunstcollectie vooral niet te verkopen maar vooral aan de wanden van de nieuw en oudbouw te hangen.

Omdat ik veel rondleidingen doe, deed vanwege corona, kom ik door het hele gebouw en weet dus nogal wat kunst te hangen. Toch zag ik ook weer veel kunstwerken die ik in jaren niet meer gezien had. De CD's waren van de verhuizing van tweeduizendtwee ten tijde van de verhuizing voorafgaand aan de restauratie en herbouw van het gemeentehuis.
Naast de kunst stonden er ook nog wat foto's op van medewerkers. Jonge mensen die ik nu nog tegen kom maar dan weer zoveel jaartjes ouder. 
Waar de mensen ouder worden blijft de kunst het tijdsbeeld waarin het is vastgelegd.

De Willy Sluyter collectie is uitgebreid maar er zijn ook nog voldoende andere werken van Zwijndrechtse kunstenaars.
Willy Sluyter springt er wel uit in de hoeveelheid. Willy Sluyter had zijn atelier aan het Veerplein waar ook Lucien den Arend actief was en waar ook Otto Dicke ondergedoken heeft gezeten.
vanaf het Veerplein is de kunstroute richting beeldenpark mooi om te wandelen. Het is al vaak de plek geweest van verschillende tentoonstellingen waar ook konigin Beatrix acte de présence gaf.Koningin Beatrix kwam vaak in het atelier van Lucien en bij één van haar openbare bezoeken aan het beeldenpark Drechtoevers stevende hij zo op haar af en begroeten zij elkaar wederzijds hartelijk.


Bij één van die talloze momenten, ik kom altijd op de gekste plekken terecht, ontmoette ik ook Pieter d'Hond die toen al een zeer hoge leeftijd had. Het was een ontmoetig op het terrein van de watertoren. Zijn verschijning was er éen om vast te leggen in beeld. Een prachtig oud geworden mens waar kunstenaars  een mooi kunstwerk uit hadden kunnen scheppen.
Het was best leuk om iemand te ontmoeten wiens beelden zo vaak door mij bewonderd waren. De kunstcollectie van Zwijndrecht groeide tot de jaren tachtig en daarna was het met die groei klaar. Was het vroeger niet vreemd dat de gemeente kunst geschonken kreeg of aankocht stokte het op dat moment met het beeld van Lucien als laatste op de hoek Bruïnelaan/Raadhuisplein.


Het Beeldenpark zorgde er wel voor dat er een neiuwe aanwas kwam.
De schilderijen collectie (maar ook aardewerk en beelden) is nog wel te zien als je in de publiekshal van Zwijndrecht komt voor een rijbewijs, een trouwerij of aangifte van geboorte. Je moet dan wel naar boven kijken. Bezoekers van de gemeenteraad of andere zakelijke bijeenkomsten zien die meer van dichtbij. Het is dus best wel lastig om al die leuke,mooie schilderijen en tekeningen te aanschouwen. Ze zijn eigenlijk moeilijk toegankelijk.


Juist de CD's deden mij weer aanzetten om er eens mee aan de slag te gaan. Want er zijn heel mooie tekeningen te vinden waaronder die van de watertoren en het gemeentehuis. De watertoren waar ik Pieter dond ontmoette en die nu getransformeerd is met een moderne top maar toch nog rijksmonument blijft en daarmee veel commotie veroorzaakt. De geschiedenis van Zwijndrecht wordt toch wel geschreven op de oevers.

Het Veerplein al duizend jaar een oversteekplaats waar kunst, cultuur, handel elkaar treffen. Waar nu weer opnieuw een impuls gegeven wordt aan de wandelroute en de ontwikkeling naar groter woongebied plaatsvind aangrenzend op de plek van de oude rijstmolen. 
Was het vroeger de mooie dikke molen Welgelegen het herkenningspunt was voor Zwijndrecht werd dat later overgenomen door de watertoren. De gehele oever van Zwijndrecht veranderd van industrie naar wonen waarbij de kunst een vaste plek heeft gevonden buiten de galerie.

Zwijndrecht heeft tegenwoordig Kunzt in het oude raadhuis waar kunst de aandacht krijgt en waar door de corona lock down nu een een meer internet portaal van wordt gemaakt.
Toch geniet ik het meest van de kunst als ik het ive" zie. Internet is leuk, handig maar kunst moet je "voelen", aanschouwen. Zo zijn de bronzen beelden die voorheen in de binnentuin stonden nu ook eindelijk terug op hun oude plek.

De binnentuin bestaat niet meer maar het plein tussen oud en nieuwbouw gemeentehuis raadhuis is de plek waar ze staan. "Verstopt" zegt Jan van  Gortel, "besteed er eens aandacht aan Chris"moedigt hij mij aan. Bij deze dus.
Wandelen door Zwijndrecht langs de beelden is dus best leuk en met de huidige lock down gezond om regelmatig te doen.

Of je nou een route doet van Raadhuis naar Watertoren of rotonde koninginneweg naar beeldenpark er valt genoeg te zien en te vinden. Zelfs de stolpersteine zijn te vinden op die route, bij het gemeentehuis, de dijk, het veerplein, de Rotterdamseweg of Dacostastraat. 
Laat je inspireren door al het mooi wat er is dat doet een mens goed.

Deel dit bericht met je vrienden!

Chris Moorman

Chris Moorman

Chris Moorman publiceert sinds 1977 artikelen, korte verhalen en columns en is sinds die tijd ook politiek actief binnen de regio Drechtsteden, hij is raadslid in Zwijndrecht. Deed opbouwwerk voor de kraakbond Zwijndrecht, de vereniging de Onderste Steen, woonconsumenten platform Drechtsteden en huurdersraad.

Als ondernemer is hij actief met zijn bedrijven fifth dimension en Lingam en actief voor de vereniging Piramiden en de geologische vereniging Geode. Ook is hij bekend van zijn eigen wierook lijn Chrisjewierook voor wereldvrede.

Overzicht columns